Tag Archive: pismo

Odżibwejowie

Brzoza pełniła istotną rolę w życiu Odżibwejów. Z jej drewna wykonywali canoe, na korze zapisywali za pomocą piktogramów teksty służące do celów religijnych i okładali nią wigwamy.

Irlandczycy

Ogam, irlandzkie pismo celtyckie, ma postać kresek, umieszczonych prostopadle lub skośnie na jednej osi. Inskrypcje na grobach, stelach i kamieniach czyta się z dołu do góry, a w manuskryptach od prawej do lewej.

Orokowie

Bazujący na cyrylicy orokański alfabet został zaprojektowany dopiero w 2007 roku. Obecnie tylko 60 osób mówi w języku orokańskim.

Dunganie

Dunganie z Kirgistanu i Kazachstanu, mówią w dialekcie języka chińskiego. Nie potrafią jednak ani pisać, ani czytać chińskich znaków, więc przez lata wypracowali sobie swój własny unikalny system językowy zapisując go cyrylicą.

Turdetanie

Kultura Turdetanów znacząco różniła się od pozostałych ludów Iberyjskich. Posiadali oni własny alfabet i porozumiewali się w języku podobnym do tartesiańskiego. Również inaczej od Iberów chowali swoich zmarłych.

Irlandczycy

Irlandzcy Celtowie nie spisywali nawet praw, choć mieli pismo sakralne zwane ogam. Ich kultura była w pełni oralna, a tradycję i historię przekazywali recytując z pamięci filidowie, czyli wysoko wykształceni poeci i wróżbiarze.

Wodaabe

Przedstawiciele przemierzającego Kamerun, Niger, Nigerię i Republikę Środkowoafrykańską plemienia Wodaabe nie chcą używać pisma, gdyż wierzą, że słowa zapisane są bez wartości. Liczy się tylko język mówiony.

Irlandczycy

Ogam, czyli irlandzkie pismo celtyckie,  ma postać kresek, umieszczonych prostopadle lub skośnie na jednej osi.  Inskrypcje na grobach, stelach i kamieniach czyta się z dołu do góry, a w manuskryptach od prawej do… Czytaj dalej

Turdetanie

Strabon pisał o Turdetanach, że są najmądrzejszym ludem iberyjskim, potrafią pisać, a zgodnie z tradycją przekazywaną przez starszyznę ich kroniki historyczne, wiersze i prawa liczą sobie 6 tysięcy lat.

Irlandczycy

Irlandzcy Celtowie nie spisywali nawet praw, choć mieli własne pismo sakralne zwane ogam. Ich kultura była w pełni oralna, a tradycję i historię przekazywali recytując z pamięci filidowie, czyli wysoko wykształceni poeci i… Czytaj dalej

Aztekowie

W okresie wczesnokolonialnym Aztekowie malowali księgi na płótnie sporządzonym z bawełny lub włókien agawy. Przechowywali je w postaci długich luźnych pasów, zwojów lub pojedynczych kart.

Majowie

W językach Majów terminy pisanie i malowanie były i wciąż pozostają tożsame, ci sami rzemieślnicy ćwiczyli się w obu umiejętnościach, a bóstwami im patronującymi były małpy bliźnięta – Jeden Małpa i Jeden Rzemieślnik.

Kaniarzy

Kacyków Indian Kaniari chowano w mauzoleach, których ściany całkowicie pokrywano nieodczytanym do dziś pismem hieroglificznym. Ukoronowane ciała sadzano pośrodku izby na specjalnych tronach bez oparcia.

Yi

Lud Yi niezależnie od Chińczyków wymyślił w XIII wieku swoje własne pismo sylabiczne, którym, z drobnymi modyfikacjami, posługuje się do dziś. Zachowały się tysiące manuskryptów w tym piśmie. Najstarsze pochodzą z XV wieku.

Majowie

Rola ksiąg w kulturze Majów była ogromna. Władców chowano wraz z rękopisami złożonymi na piersiach lub w pobliżu głowy, co świadczy o religijnej symbolice i prestiżu tekstu pisanego.

Nieńcy

Do połowy XIX wieku rosyjscy Nieńcy posługiwali się wyłącznie pismem piktograficznym i nie istniała literatura w ich języku. Specjalnych znaków rodowych zwanych tamga używano np. do oznaczania własności na przedmiotach.

Kaniarzy

Indianie Kaniari nie używali kipu. Najprawdopodobniej wiedzę przechowywali na berłach, które rzeźbili hieroglifami i łączyli kawałkami złota w specjalne układy. Takie wiązki kijów, uważane za testamenty, znaleziono w kilku grobach.

Iberowie

Iberowie z terenów dzisiejszej Hiszpanii mieli swoje własne pismo, którego pomimo wielu prób nie udało się do dziś odczytać. Najstarsze zabytki piśmiennicze tej kultury są datowane już na V w. p.n.e.

Jukagirzy

Jukagirzy wykształcili pismo piktograficzne służące myśliwym do oznaczania ścieżek.  Stosowano je również do tworzenia wskazówek dla handlujących herbatą i tytoniem Jakutów, by mogli oni odnaleźć jukagirskie obozowiska letnie nad brzegiem morza.

Maorysi

Przed przybyciem Europejczyków Maorysi byli niepiśmienni. Prowadzili jednak kroniki za pomocą rzeźb w drewnie, kamieniu i kościach, które nazywali Whakairo.

Luba

Bambudye to tajne stowarzyszenie, które ma za zadanie zapamiętanie historii i zachowanie tradycji plemienia Luba z DRK. Pomaga im w tym lukasa, tablica ze wzorem z korali i muszli, którą czytać potrafią tylko Bambudye.