Tag Archive: rzeka

Tzeltalowie

Tzeltalowie z południowego Meksyku odprawiali obrzędy religijne na magicznej górze Ikal Ajau. Za jej strażnika uważano Hun ahau. Główna rzeka zamieszkiwanego przez nich regionu również miała swojego opiekuna o imieniu Yabahen. Reklamy

Matis

Przed spotkaniem białego człowieka Indianie Matis żyli w 5 wioskach. Po epidemii zawleczonych przez przybyszów chorób pozostały tylko 2: Aurelio (160 osób) i Beija Flor (130 osób), obie usytuowane nad brzegiem rzeki Itui.

Winebagowie

Lisy i Saukowie nazywali Winebagów z Wisconsin w USA „Ludem znad Brudnej Wody”, przez co Europejczycy przezywali ich „śmierdzielami”. Sami Winebagowie mówili na siebie Ho-Chunk – „Lud Świętej Mowy” lub „Zjadacze Ryb”.

Bakairi

Dla Indian Bakairi ludzie nie różnią się wiele od zwierząt, np. sąsiadów z ludu Trumai uważają za wodne drapieżniki, ponieważ odżywiają się rybami i według powszechnego przekonania śpią na dnie rzeki.

Kociewianie

Na Kociewiu powszechnie wierzono, że w Wielką Niedzielę woda ma moc uzdrawiającą i dlatego rankiem kąpano się w stawach i rzekach, co miało chronić przed chorobami skóry i oczu.

Chełmianie

W Wielką Sobotę Chełmianie skrapiali obejście wodą święconą przyniesioną z kościoła, ponieważ wierzyli, że chroni to przed uderzeniem pioruna. Ponadto dla zdrowia i urody kąpali się w rzekach i strumieniach.

Karpentanowie

Karpentanowie z Półwyspu Iberyjskiego wierzyli między innymi w boginię wody, której zromanizowane imię brzmiało Aironis. Ceremonie na jej cześć odprawiano na świeżym powietrzu, przy naturalnych źródłach.

Bakairi

W XIX wieku Bakairi z Puszczy Amazońskiej podzielili się na dwie różniące się nieznacznie grupy. Zachodnia pozostała w dolinie rzeki Xingu, natomiast wschodnia, zwana też Xinguano, przeniosła się nad Paranatingę.

Ewenkowie

Ewenkowie opowiadają sobie historie o żyjących wiele lat temu mamutach, które ryjąc w ziemi wielkimi kłami kształtowały krajobraz. Trasy ich wędrówek zamieniały się potem w rzeki, zaś w miejscach, gdzie spały, tworzyły się… Czytaj dalej

Lapończycy

Jeśli Lapończycy znaleźli w pobliżu rzeki , jeziora lub na wzgórzu głaz przypominający zwierzę albo człowieka, uważali to miejsce za święte, nazywali Seide i obkładali gałązkami drzew iglastych zimą, zaś latem liśćmi i… Czytaj dalej

Czuwańcy

W czerwcu, w oczekiwaniu na wędrówkę tzw. czerwonej ryby (ket, gorbusza), całe czuwańskie rodziny udawały się nad rzeki, gdzie obozowały przez okres od kilkunastu dni do kilku tygodni łowiąc oraz susząc złowione ryby.

Borowiacy Tucholscy

W Wielką Niedzielę, przed wschodem słońca, Borowiacy Tucholscy kąpali się w strumieniach, co miało zapewnić zdrowie. W tym samym celu niektórzy pościli przez cały ten dzień.

Anartowie

Archeolodzy udowodnili obecność Celtów także na terenach dzisiejszej Polski (Dolny Śląsk, Małopolska, Góry Świętokrzyskie, nabrzeże Sanu). Było to najprawdopodobniej górskie plemię Anartów, o których Cezar pisał w Wojnach Galijskich.

Bakairi

Indianie Bakairi są bardzo rodzinnym ludem. Młode małżeństwo często odwiedza rodziców, bracia chodzą razem na polowania, a siostry zawsze piorą ubrania w rzece wspólnie.

Bozo

Przedstawicieli ludu Bozo z Mali nazywano często władcami rzeki ze względu na niezwykłą wprawę w łowieniu ryb. Ich totemem jest byk, którego ciało reprezentuje rzekę Niger, zaś rogi – pirogi, czyli małe łódki… Czytaj dalej

Iberowie

Nazwa Iberia i Iberowie są pochodzenia greckiego. Odnosiły się prawdopodobnie do rejonów nad rzeką Ebro. Zdaniem niektórych badaczy, Iber nie jest nazwą konkretnej rzeki, lecz w języku miejscowej ludności oznaczał rzekę w ogóle.

Ajnowie

Ajnowie z wyspy Szumszu prawie co roku na wiosnę przybywali do Jawiny na zachodzie Kamczatki, polowali na wybrzeżach półwyspu, łowili ryby u ujścia rzeki Jeziornej, ale nie osiedlali się na półwyspie.

Tiwi

Tiwi mówią, że dawno temu na południu Melville z ziemi wynurzyła się niewidoma kobieta Mudangkala. Starucha czołgała się na północ  z trójką dzieci, a wgłębienie, które wyżłobiła wypełniły rzeki Clarence i Dundas Straits.

Bakairi

Bakairi uprawiają ziemię wzdłuż brzegów rzeki według systemu żarowego, tzn. że wypalają fragment puszczy, po czym aż do wyczerpania gleby, nawet przez kilkanaście lat, kultywują określony gatunek stosując jednopolówkę.

Anartowie

Nazwa Sanu pochodzi najprawdopodobniej z języka celtyckiego i oznacza wartki, bystry strumień.  Archeologowie udowodnili, że mieszkało nad nim celtyckie plemię Anartów. Podobny źródłosłów mają rzeki Shannon, Soana i Seine.

Ajmarowie

W ajmarskiej wizji świata zachód kojarzony jest z ciemnością i śmiercią. Na zachód spływają górskie rzeki, tam leżą pustynie, odchodzą zmarli i udał się również Virakocha po stworzeniu świata.

Iberowie

Nie są znani bogowie iberyjscy, nie zachowały się też ich świątynie. Liczne są natomiast pozostałości po sanktuariach przy miejscach świętych za które uważano jeziora i rzeki, np. Cerro de los Santos.

Tainowie

Tainowie wierzyli, że Atabey, którą uważali, za pierwszy pierwiastek kobiecy, księżyc oraz opiekunkę wód, deszczu, rzek i morza, wciela się w żaby. Dlatego oddawali im cześć i prosili je o pomoc przy porodach.

Bambara

Z mitu ludu Bambara wynika, że bóg Faro najpierw nauczył sztuki łowienia ryb kobiety, jednak ponieważ eksploatowały one zasoby Nigru bez umiaru, zabrał im tę wiedzę i ustanowił rybakami mężczyzn.  

Szoszoni

Krążą dwie historie wyjaśniające dlaczego Szoszonów nazywa się wężami. Według pierwszej wersji żywili się oni mięsem tych zwierząt, według drugiej spory odłam Indian mieszkał nad Rzeką Wężową.

Komiacy

Wierzenia zamieszkujących Rosję Komiaków są silnie związane z wodą. Mają oni nie tylko dwóch bogów rzek – Vasę i Kul’a (Omöl’a), ale również bóstwo patronujące łaźniom – Pyvsyan’sa i domowej łazience – Olysya.

Tainowie

Tainowie wierzyli, że wyszli z pępka cemi, czyli ducha opiekuńczego, upraw manioku zwanego Yucahu, który był też kacykiem (władcą) nieba oraz synem cemi wody, deszczu, rzek i morza, identyfikowanej z księżycem Atabey.

Galaikowie

Podstawą egzystencji Galaików z północy Półwyspu Iberyjskiego była hodowla zwierząt, uzupełniana łowieniem ryb i owoców morza. Handlowali wydobywanym z rzek złotem i srebrem.

Czuwańcy

Rosyjscy Czuwańcy polują na renifery w okresie ich wędrówek – jesienią. Starają się wtedy podpłynąć do przeprawiających się przez rzekę zwierząt na specjalnych łódkach przypominających kajaki i wbić im w karki włócznie pokolug.

Tainowie

Tainowie z wysp Bahama i Wielkich Antyli nazywają duchy opiekuńcze cemi. Wierzą, że Yucahu odpowiada za uprawy manioku, Atabey za wodę, rzeki i morza, a Boinayel ma moc zsyłania deszczu.

Aztekowie

Na azteckich mapach drogi oznaczano rysunkami śladów stóp, zaś rzeki i zbiorniki wodne otaczano charakterystycznym konturem, który następnie wypełniano falistymi liniami i wyobrażeniami muszli lub symbolami drogocennych substancji.

Nieńcy

Każdy nieniecki ród miał swoje własne miejsce pochówku. Najczęściej było to niewielkie wzniesienie w tundrze w pobliżu rzeki. Z powodu wiecznej zmarzliny trumny pozostawiano na powierzchni ziemi.

Mongołowie

Mongołowie w całym swoim życiu myli się zaledwie trzy razy i to w ciągu pierwszego miesiąca po narodzinach. Potem niezamierzona kąpiel mogła im się zdarzyć co najwyżej w momencie przekraczania rzeki.

Komiacy

Komiacy wierzą, że dusze dobrych ludzi będą się przeprawiać przez rzekę zmarłych po żelaznym moście, gorszych  – po chwiejnej belce lub cienkiej tyczce, zaś zatwardziałych grzeszników – po pajęczynie.

Komiacy

Vasa to według rosyjskich Komiaków bóg wód i przyjaciel młynarzy. Bywa niezwykle złośliwy, dlatego zawczasu należy zadbać o jego sympatię wyrzucając do rzek chleb, ciastka i tytoń.  

Gruzini

Gruzini z Magrelii i Gurii, terenów dawnego królestwa Kolchidy, do dziś wyławiają złoto z rzeki za pomocą baraniej skóry. Taka jest geneza mitu o złotym runie po które wyruszył Jazon i Argonauci.